COACHEN OP PROFESSIONALISERINGSSCENARIO’S

Hoe · Boek 3 · Pagina 166

Doorloopjes is geschreven ter ondersteuning van het coachen op didactiek. Uit de praktijk, zoals beschreven door de Education Endowment Foundation (2021a), blijkt echter dat professionele ontwikkeling pas echt succesvol wordt met behulp van bepaalde systemische structuren of methoden, die een aantal effectieve kenmerken met elkaar delen. Denk hierbij aan het herhaaldelijk cyclisch reflecteren, het maken van een plan van aanpak naar aanleiding van expertinput, of de evaluatie van de leeropbrengsten. Onze Doorloopjes bieden ondersteuning voor al deze methoden.

## SCENARIO’S VOOR DOORLOPENDE PROFESSIONELE ONTWIKKELING

Ter aanvulling op coachen op didactiek bestaan er twee zeer gebruikelijke professionaliseringsscenario’s die bijzonder goed werken:

### Teamgestuurde professionalisering

Dit is verreweg het meest voorkomende scenario. Schoolleiders gebruiken hun vergaderingen als professionaliseringssessie, waarbij de voortgang van de leerlingen wordt bekeken en er expertinput wordt gegeven op belangrijke punten in de lespraktijk. Aan het einde van de sessie worden gezamenlijke en individuele doelen afgesproken. Dergelijke vergaderingen kunnen cyclisch georganiseerd worden, met de schoolleider in de rol van teamcoach, zodat leraren nieuwe gewoontes kunnen ontwikkelen naar aanleiding van feedback op basis van observaties. Het samenwerken moedigt leraren aan om probleemoplossend te werken en zichzelf te verbeteren.

### Twee- of drietallen coachen

In dit scenario ondersteunt een coach/leider docenten in twee- of drietallen terwijl zij een oefenproces doorlopen. Dit is min of meer hetzelfde als een-op-een coachen op didactiek, met de meerwaarde van het kunnen samenwerken. De coach doet voor hoe je elkaar kunt bevragen en hoe je een plan van aanpak ontwerpt, zodat de leraren dit onderling kunnen voortzetten naar aanleiding van (ongeziene) observatie.

## COACHEN OP DIDACTIEK

De afbeelding hieronder geeft verschillende elementen van de aard van een coachingsproces weer:

* Coach en leraar zitten naast elkaar terwijl ze het proces gezamenlijk doorlopen. * De coach doet de technieken in kwestie voor. * Het Doorloopje wordt gebruikt ten behoeve van gezamenlijk begrip en geeft input voor observatie en discussie. * Het is een doorlopend proces; elke stap mondt uit in de volgende. Zo ontstaat een reeks korte observaties en discussies die een tijdlang aanhouden.

Geleidelijk aan gaan leraar en coach het probleem waar zij zich over buigen beter begrijpen, waardoor zij zich kunnen focussen op specifieke elementen van de onderwijstechnieken in kwestie en gericht kunnen oefenen voor zowel korte- als langetermijndoelen. Jim Knight verwijst naar de hele set aan Doorloopjes als een didactisch speelboek waaruit je actieplannen kunt selecteren. Doorloopjes bieden een agenda voor elk onderwijsgesprek - een naslagwerk ten behoeve van de reflectie van de leraar en de feedback van de coach - om op die manier op elkaar te blijven afstemmen.